Bể Malay-Thổ Chu nằm ở vịnh Thái Lan, phía Đông là vùng biển Tây Nam Việt Nam, phía Đông Bắc là vùng biển Campuchia, phía Tây Bắc và Tây là vùng biển Thái Lan và phía Tây Nam là vùng biển Malayxia.
Về cấu trúc, bể có dạng kéo dài phương TB-ĐN, tiếp giáp với bể Pattani phía Tây Bắc, bể Penyu phía Nam và bể Tây Natuna phía Đông Nam, còn phía Đông là đới nâng Khorat- Natuna. Chiều dày trầm tích của bể có thể đạt tới 14 km. Thềm lục địa Tây Nam Việt Nam( TLĐTN) là vùng rìa Đông Bắc của bể Malay Thổ Chu, kéo dài phương TB-ĐN với diện tích khoảng 100.000 km2, chiếm xấp xỉ 31% tổng diện tích vùng biển chung, bao gồm các lô 37, 38, 39, 40, 41, 42, 43, 44, 46, 48/95, 50, 51, B, 52/97.
Trong đó, giếng khoan A – 5X nằm ở lot 52/97, phía bắc bồn trũng Malay – Thổ Chu.
43 trang |
Chia sẻ: vietpd | Lượt xem: 1917 | Lượt tải: 2
Bạn đang xem trước 20 trang tài liệu Các đặc điểm địa lý – địa chất chung bồn Malay - Thổ Chu, để xem tài liệu hoàn chỉnh bạn click vào nút DOWNLOAD ở trên
CHÖÔNG I
CAÙC ÑAËC ÑIEÅM ÑÒA LYÙ – ÑÒA CHAÁT CHUNG BỒN MALAY-THỔ CHU
( ( (
I. VỊ TRÍ ĐIẠ LÝ
Beå Malay-Thoå Chu naèm ôû vònh Thaùi Lan, phía Ñoâng laø vuøng bieån Taây Nam Vieät Nam, phía Ñoâng Baéc laø vuøng bieån Campuchia, phía Taây Baéc vaø Taây laø vuøng bieån Thaùi Lan vaø phía Taây Nam laø vuøng bieån Malayxia.
Veà caáu truùc, beå coù daïng keùo daøi phöông TB-ÑN, tieáp giaùp vôùi beå Pattani phía Taây Baéc, beå Penyu phía Nam vaø beå Taây Natuna phía Ñoâng Nam, coøn phía Ñoâng laø ñôùi naâng Khorat- Natuna. Chieàu daøy traàm tích cuûa beå coù theå ñaït tôùi 14 km. Theàm luïc ñòa Taây Nam Vieät Nam( TLÑTN) laø vuøng rìa Ñoâng Baéc cuûa beå Malay Thoå Chu, keùo daøi phöông TB-ÑN vôùi dieän tích khoaûng 100.000 km2, chieám xaáp xæ 31% toång dieän tích vuøng bieån chung, bao goàm caùc loâ 37, 38, 39, 40, 41, 42, 43, 44, 46, 48/95, 50, 51, B, 52/97.
Trong ñoù, gieáng khoan A – 5X naèm ôû lotâ 52/97, phía baéc boàn truõng Malay – Thoå Chu.
Theàm luïc ñòa Taây Nam Vieät Nam trong khung caûnh vònh Thaùi Lan
II. LÒCH SÖÛ NGHIEÂN CÖÙU ÑÒA CHAÁT
-1973 Mandrel khảo sát 1790km tuyến địa vật lý với mạng 50x50km.
-1980 tàu địa vật lý Liên Xô khảo sát 1780km tuyến địa chấn với mạng 65x65km.
-1980 tàu địa vật lý “viện sỹ Gubkin” khảo sát 4000km tuyến địa chấn, từ và trọng lực thành tàu với mạng 20x30km và 30x40km.
-1990 FINA khảo sát 11076km tuyến địa chấn.
-1991 PETROFINA tiếp tục khảo sát 4000km tuyến địa chấn 2D và 466 km2 tuyến địa chấn 3D.
-1996-1998 Unocal khảo sát 4663 km tuyến địa chấn 2D với mạng 0.5x0.5km và 1264km2 tuyến địa chấn 3D.
-1997 Unocal phát hiện khí ở giếng B-KL-1X.
-1999 Unocal khảo sát 1813km2 tuyến địa chấn 3D.
-2000 phát hieän khí ỏ cấu tạo Ác Quỷ,Cá Voi.
-2004 phát hiện khí ở cấu tạo Vàng Đen.
III. ÑAËC ÑIEÅM ÑÒA CHAÁT
III.1.Ñaëc ñieåm ñòa taàng khu vöïc nghieân cöùu
Trong phaïm vi boàn truõng noùi chung vaø khu vöïc nghieân cöùu noùi rieâng, ñòa taàng ñöôïc chia thaønh hai phaàn cô baûn:
- Thaønh taïo moùng tröôùc ñeä tam.
- Thaønh taïo traàm tích ñeä tam.
III.1.1. Thaønh taïo moùng tröôùc ñeä tam
Ñaù moùng tröôùc ñeä tam laø phaàn naèm saâu cuûa boàn truõng neân coù raát ít thoâng tin ñöôïc bieát. Theo taøi lieäu khoan cuûa coâng ty Fina vaø Unocal thöïc hieän ôû caùc ñôùi naâng thuoäc rìa Baéc Ñoâng Baéc, ñaù moùng cuûa boàn truõng chuû yeáu laø ñaù traàm tích bieán chaát tuoåi Jura-Creâta vôùi moät vaøi theå ñaù magma xaâm nhaäp vaø traàm tích bieán chaát tuoåi Paleozoic; ngoaøi ra, moät ít ñaù carbonate cuõng ñöôïc baét gaëp. Theo nghieân cöùu ôû gieáng khoan Kim Quy – 1X, ñaù moùng tröôùc ñeä tam bao goàm seùt, boät vaø moät ít caùt keát ñaõ bò bieán chaát coù tuoåi Creta. Söï hieän dieän cuûa maët baát chænh hôïp goùc treân beà maët moùng cho thaáy moät thôøi gian daøi ñaù moùng ñaõ bò naâng leân vaø xoùi moøn maïnh meõ. Thoâng tin veà beà daøy cuûa moùng khoâng ñöôïc bieát ñeán nhieàu nhöng theo taøi lieäu ñòa chaán coù theå beà daøy cuûa moùng taêng daàn veà phía Taây Baéc cuûa khu vöïc nghieân cöùu.
III.1.2. Thaønh taïo traàm tích ñeä tam
Caùc ñôn vò ñòa taàng traàm tích cuûa khu vöïc nghieân cöùu ñöôïc söû duïng theo thang phaân chia cuûa Esso( EPMI) döïa treân caùc thoâng tin ñòa chaán - ñòa taàng ôû phaàn phía Baéc vaø phía Nam cuûa boàn truõng Ma lay Thoå Chu, ñöôïc ñaùnh daáu theo maãu töï töø A tôùi M töông öùng caùc nhoùm ñòa taàng töø treû tôùi coå, vaø moãi taäp nhoû beân trong ñöôïc ñaùnh soá theo thöù töï lôùn daàn. Haàu heát nhöõng ranh giôùi ñòa taàng ñeàu truøng hôïp vôùi caùc maët baát chænh hôïp xoùi moøn xaùc ñònh taïi rìa cuûa boàn truõng, ngoaïi tröø noùc cuûa taäp I laø truøng voùi maët traøn luõ cöïc ñaïi (maximum flooding surface).
Caùc ñôn vò coå nhaát cuûa boàn- Taäp M ñeán taäp J coù tuoåi Oligicene sôùm ñeán ñaàu Miocene sôùm chuû yeáu thaønh taïo trong moâi tröôøng luïc nguyeân- ñaàm hoà. Treû hôn laø caùc traàm tích I, H tuoåi cuoái Miocene sôùm – ñaàu Miocene giöõa tích tuï trong moâi tröôøng ñòa chaát töông ñoái oån ñònh. Bieån thoaùi xaûy ra trong moät vaøi giai ñoaïn töông öùng thôøi ñieåm giöõa taäp H nhöng sau ñoù ñöôïc lieân tuïc bôûi giai ñoaïn bieån tieán maïnh meõ ñöôïc ñaùnh daáu ôû phaàn treân taäp H vaø taäp F tuoåi Miocene giöõa. Ñeán taäp E tuoåi gaàn cuoái Miocene giöõa laïi chieám öu theá bôûi caùc giai ñoaïn bieån thoaùi. Sau ñoù laø caùc chu kì bieån tieán suoát trong giai ñoaïn cuûa Miocene giöõa thaønh taïo taäp D. Cuoái taäp D ñöôïc ñaùnh daáu bôûi moät baát chænh hôïp cöïc ñaïi MMU. Böôùc sang thôøi kyø Miocene muoän- Pleistocene traàm tích taäp B vaø taäp A ñaùnh daáu thôøi kyø bieån traøn treân toaøn boàn truõng.
Heä Paleogene
Thoáng Oligocene
Phuï thoáng Oligocene haï
Ñaây laø caùc taäp traàm tích coå nhaát trong boàn truõng, chuùng laáp ñaày caùc ñòa haøo trong suoát giai ñoaïn khôûi thuûy cuûa taùch giaõn vaø taïo rift cho ñeán giai ñoaïn ñaàu cuûa pha luùn voõng, tuoåi cuûa chuùng coù theå coå hôn tuoåi Eocene muoän. Beà daøy cuûa traàm tích naøy thay ñoåi töø 0 meùt treân maët moùng cho ñeán hôn 5000 meùt ôû trung taâm boàn truõng. Traàm tích taäp O tôùi L chuû yeáu laø traàm tích haït vuïn töôùng boài tích aluvi laáp ôû caùc ñòa haøo vaø phuû treân ñòa hình, traàm tích ñaàm hoà laø caùc taäp seùt daøy coù khaû naêng sinh daàu ôû ñaùy hoà vaø caùc töôùng traàm tích hoà ñi keøm nhö turbidite hoà, tam giaùc chaâu ñaàm hoà vaø töôùng ven hoà.
Taäp K
Traàm tích taäp K ñaïi dieän cho ñôùi chuyeån tieáp töø ñoàng hoà taïo rift sang giai ñoaïn ñaàu cuûa pha luùn voõng, chuû yeáu tích tuï trong moâi tröôøng soâng hoà ñeán ñaàm hoà. Phuû treân traàm tích taäp K laø taäp seùt hoà “K shale” phaân boá roäng trong toaøn boàn truõng.
Heä Neogene
Thoáng Miocene
Phuï thoáng Miocene haï
Taäp J
Traàm tích taäp J phuû baát chænh hôïp treân traàm tích taäp K, taïi moät soá gieáng khoan thuoäc khoái naâng Kim Long traàm tích taäp J phuû baát chænh hôïp treân maët moùng. Taäp J ñaïi dieän bôûi caùc töôùng traàm tích soâng- ñaàm hoà laéng ñoïng trong suoát giai ñoaïn cuoái cuûa pha luùn voõng cho ñeán giai ñoaïn ñaàu cuûa pha suït luùn nhieät. Phaàn döôùi taäp J bao goàm caùc taäp seùt ñaàm hoà coù beà daøy lôùn ñaïi dieän cho giai ñoaïn cuoái cuûa pha luùn voõng. Phaàn treân laø phaàn chuû yeáu cuûa taäp J bao goàm caùc traàm tích thoâ töôùng soâng chuû yeáu laéng ñoïng trong giai ñoaïn ñaåu cuûa pha luùn voõng nhieät.
Beà daøy traàm tích cuûa taäp thay ñoåi töø 680 ñeán 1160 meùt vôùi thaønh phaàn chuû yeáu laø seùt keát maøu ñoû xen keïp vôùi caùc lôùp caùt, boät keát, ñoâi choã hieän dieän moät ít lôùp than vaø seùt giaøu vaät chaát höõu cô coù theå ñöôïc tích tuï ôû phía treân khu vöïc ñoàng baèng ven bieån ( Upper Coastal Plain). Caøng veå phía Ñoâng, traàm tích taäp J caøng chòu aûnh höôûng bôûi yeáu toá soâng.
Taäp I
Traàm tích taäp I phuû tröïc tieáp treân traàm tích taäp J, taïi moät soá gieáng khoan thuoäc khoái naâng Kim Long traàm tích taäp I phuû baát chænh hôïp treân beà maët moùng. Caùc taäp traàm tích naøy ñöôïc laéng ñoïng trong moâi tröôøng soâng hoà cho ñeán tam giaùc chaâu (?) thaønh taïo trong quaù trình suït luùn nhieät. Traàm tích taäp I ñöôïc ñaëc tröng bôûi caùc lôùp caùt haït mòn vaø caùc lôùp than, seùt giaøu vaät chaát höõu cô laø moät trong nhöõng taàng sinh cuûa khu vöïc. Ñaùnh daáu trong giai ñoaïn taàng I laø söï kieän möïc nöôùc bieån xuoáng thaáp ( lowstand) sau ñoù laø caùc giai ñoaïn bieån tieán cho caùc taäp traàm tích Miocene trung.
Phuï thoáng Miocene trung
Caùc taäp traàm tích ñöôïc ñaëc tröng bôûi töôùng soâng- tam giaùc chaâu thaønh taïo trong suoát quaù trình suït luùn nhieät. Giai ñoaïn naøy thaønh taïo caùc taäp traàm tích töø H ñeán D vôùi söï hieän dieän cuûa moät chuoãi caùc giai ñoaïn möïc bieån cao (highstand) vaø möïc bieån thaáp (low stand) chi phoái söï coù maët roäng raõi theo chieàu ñöùng vaø chieàu ngang cuûa caùc lôùp than vaø seùt than - ñaù meï quan troïng cuûa boàn truõng Malay Thoå Chu. Theo töøng giai ñoaïn highstand and lowstand, caùc taäp caùt chöùa cuõng thay ñoåi höôùng phaân boá vaø daïng hình hoïc trong khoâng gian ba chieàu. Trong giai ñoaïn thaønh taïo taäp H, hieän dieän moät ñôït bieån tieán bao phuû ñoät ngoät leân caùc traàm tích möïc bieån thaáp cuûa cuûa taäp I. Cuoái Miocene giöõa thaønh taïo taäp D cuõng ñöôïc ñaùnh daáu baèng giai ñoaïn bieån tieán.
Nhìn chung, söï gia taêng aûnh höôûng cuûa bieån ôû nhöõng lôùp caùt traùn tam giaùc chaâu (delta front) thì lieân quan ñeán giai ñoaïn möïc bieån cao; trong khi ñoù, lieân quan ñeán aûnh höôûng cuûa soâng laø giai ñoaïn möïc bieån thaáp.
Phuï thoáng Miocene thöôïng – Thoáng Pliocene
Traàm tích taäp B vaø A phuû tröïc tieáp treân baát chænh hôïp MMU – pha nghòch ñaûo ôû cuoái thôøi kyø hình thaønh taäp D. Caùc taäp traàm tích naøy chuû yeáu laéng ñoïng trong chu kyø bieån tieán maïnh taïo neân nhöõng lôùp phuû traàm tích töong ñoái lôùn treân khaép boàn truõng vôùi beà daøy thay ñoåi töø 900 ñeán 1400 meùt. Söï hieân dieän cuûa nhöõng lôùp seùt daøy laø ñaëc ñieåm thuaän lôi taïo neân khaû naêng chaén giöõ hydrocacbon sinh ra töø caùc traàm tích beân döôùi.
Coät ñòa taàng toång hôïp boàn Malay Thoå Chu
III.2. Ñaëc ñieåm caáu kieán taïo
III.2.1. Phaân taàng caáu truùc
Caáu truùc ñòa chaát beå Malay- Thoå Chu coù hai taàng chính: tröôùc Ñeä Tam vaø Ñeä Tam.
Taàng caáu truùc tröôùc Ñeä Tam ñöôïc thaønh taïo bôûi nhieàu pha khaùc nhau trong thôøi kyø tröôùc Rift bò uoán neáp vaø phaân dò maïnh bôûi caùc heä thoáng ñöùt gaõy vôùi caùc höôùng khaùc nhau, coù thaønh phaàn thaïch hoïc khoâng ñoàng nhaát vaø coù tuoåi khaùc nhau ôû beå traàm tích. Taàng naøy bao goàm toaøn boä phöùc heä moùng coá keát, bieán tính carbonate, ñaù phun traøo, xaâm nhaäp coù tuoåi Paleozoic, Mezozoic. Phöùc heä naøy loä ra vaø quan saùt thaáy ôû caùc ñaûo vaø vuøng ven rìa Taây Nam Boä.
ÔÛ beå Malay – Thoå Chu ñaù moùng chuû yeáu laø caùc ñaù luïc nguyeân bieán chaát ôû möùc ñoä thaáp. Ñaù voâi tuoåi töø Carbon muoän ñeán Jura. Taàng moùng tröoùc Ñeä Tam ñöôïc ñaùnh daáu baèng taäp ñòa chaán SHB vaø nhaän bieát bôûi caùc ñaëc tröng tröôøng soùng ñòa chaán yeáu hoaëc khoâng coù phaûn xaï, hoãn ñoän khoâng phaân dò hoaëc phaân dò keùm.
Löôïc ñoà maët caét ngang qua theàm luïc ñòa Taây Nam Vieät Nam
Taàng caáu truùc Ñeä Tam laø taàng traàm tích Paleogene – Neogene – Q, phuû tröïc tieáp leân taàng moùng tuoåi tröôùc Ñeä Tam, hình thaønh vaø phaùt trieån cuøng quaù trình thaønh taïo beå Ñeä Tam töø Oligocene ñeán hieän ñaïi. Traàm tích Ñeä Tam trong beå Malay Thoå Chu chuû yeáu laø luïc nguyeân, coù nôi daøy 9 – 14km. Trong ñoù phaàn theàm luïc ñòa Taây Nam coù chieàu daøy traàm tích Ñeä Tam lôùn nhaát khoaûng 4.000m.
III.2.2. Caùc yeáu toá caáu truùc vaø kieán taïo
Caùc ñôn vò caáu truùc
Beå Malay Thoå Chu hình thaønh do quaù trình taùch giaõn keùo toaïc döôùi aûnh höôûng cuûa ñöùt gaõy Three Pagodas. Heä thoáng ñöùt gaõy cuûa beå ôû phía Baéc chuû yeáu coù höôùng kinh tuyeán, coøn phía Nam chuû yeáu coù höôùng TB-ÑN vôùi caùc caáu truùc chính: Ñôn nghieâng Ñoâng Baéc, Ñôn nghieâng Taây Nam, Ñòa haøo Ñoâng Baéc, Ñòa luõy trung taâm vaø Ñòa haøo trung taâm.
Theàm luïc ñòa Taây Nam laø nôi gaëp nhau cuûa truõng Pattani coù höôùng caáu truùc baéc – nam vaø beå Malay Thoå Chu coù höôùng TB-ÑN. Vì theá , ñaëc ñieåm caáu truùc ñòa chaát vaø tieàm naêng daàu khí ôû ñaây bò chi phoái vaø khoáng cheá bôûi söï hình thaønh vaø phaùt trieån cuûa caùc beå treân.
Ñaëc ñieåm ñöùt gaõy
Heä thoáng ñöùt gaõy cuûa beå Malay Thoå Chu hình thaønh vaø chòu söï chi phoái cuûa caùc heä thoáng ñöùt gaõy tröôït baèng khu vöïc chính coù höôùng TB-ÑN laø:
-Heä thoáng ñöùt gaõy Hinge
-Heä thoáng ñöùt gaõy Three Pagodas
-Caùc ñôùi phaù huûy chính höôùng B-N ñöôïc xaùc ñònh bôûi caùc heä ñöùt gaõy:
-Heä thoáng ñöùt gaõy Bergading- Kapal
-Heä thoáng ñöùt gaõy Dulang
-Heä thoáng ñöùt gaõy Laba- Mesah
Veà phía rìa Baéc cuûa beå, heä thoáng ñöùt gaõy Dulang vaø Laba-Mesah chuyeån sang höôùng TB- ÑN vaø taïo neân moät loaït caùc truõng heïp kieåu keùo toaïc.
ÔÛ khu vöïc theàm luïc ñòa Taây Nam heä thoáng ñöùt gaõy chuû yeáu laø ñöùt gaõy thuaän coù phöông B-N, TB-ÑN. Ngoaøi ra coøn coù moät soá ñöùt gaõy theo phöông aù vó tuyeán. Chính caùc heä thoáng ñöùt gaõy naøy taïo neân kieåu caáu truùc suït baäcnghieâng veà phía trung taâm beå vaø hình thaønh caùc ñòa haøo vaø baùn ñòa haøo xen keõ nhau.
Caùc ñöùt gaõy phöông B-N laø ñöùt gaõy thuaän, xuyeân caét töø moùng vôùi bieân ñoä dòch chuyeån töø vaøi chuïc meùt ñeán haønh nghìn meùt. Chuùng hoaït ñoäng vaø phaùt trieån ñeán cuoái thôøi kyø Miocene, thaäm chí coù ñöùt gaõy hoaït ñoäng ñeán taän Pliocene. Hoaït ñoäng cuûa heä thoáng ñöùt gaõy B-N laøm cho ñôn nghieâng coù söï suït baäc veà phía Taây vaø hình thaønh moät loaït neáp loài, loõm xen keõ nhau theo phöông ñöùt gaõy.
Caùc ñöùt gaõy coù phöông aù vó tuyeán vaø aù kinh tuyeán ñöôïc phaùt hieän chuû yeáu ôû caùc loâ 45, 46, 51. Caùc ñöùt gaõy treân dieän tích caùc loâ 45- 51 hoaït ñoäng maïnh meõ töø moùng cho ñeán heát thôøi kyø Miocene, moät soá thaäm chí phaùt trieån ñeán taän Pliocene.
Caùc heä thoáng ñöùt gaõy chính cuûa beå MaLay- Thoå Chu
III.3. Lòch söû phaùt trieån ñòa chaát
Lòch söû ñòa chaát Ñeä Tam beå Ma Lay- Thoå Chu naèm trong tieán trình phaùt trieån ñòa chaát chung cuûa caùc beå traàm tích khu vöïc Ñoâng Nam AÙ vaø Vieät Nam, coù theå ñöôïc chia thaønh caùc giai ñoaïn chính:
Giai ñoaïn taïo rift Eocene(?)- Oligocene:
Hoaït ñoäng kieán taïo chuû yeáu taùc ñoäng maïnh meõ ñeán khu vöïc nghieân cöùu laø quaù trình taùch giaõn noäi luïc (Intra- Cratonic rifting) hay coøn goïi laø giai ñoaïn ñoàng taïo rift taïo neân caùc boàn traàm tích Ñeä Tam chuû yeáu ôû beå Malay- Thoå Chu vaø truõng Pattani. Quaù trình taùch giaõn Eocene(?) – Oligocene xaûy ra doïc theo ñôùi caáu truùc Trias coå, daãn tôùi vieäc hình thaønh haønh loaït caùc ñöùt gaõy thuaän coù höôùng B-N ôû phaán Baéc vònh Thaùi lan vaø ñöùt gaõy coù höôùngTB-ÑN ôû beå Malay- Thoå Chu. Ban ñaàu quaù trình traàm tích bò ngaên caùch bôûi caùc baùn graben ( haft graben), sau ñoù laø caùc thaønh taïo traàm tích luïc nguyeân coù töôùng luïc ñòa- ñaàm hoà, tam giaùc chaâu vaø ven bôø laáp ñaày caùc beå phuï môû roäng, bao goàm chuû yeáu laø caùt seùt, caùc taäp boài tích( fluviolacustrine), traàm tích doøng xoaùy( braided streams); traàm tích coå nhaát laø Oligocene. Do caùc ñöùt gaõy phaùt trieån töø moùng tröôùc Kainozoic, neân caùc thaønh taïo Oligocene thöông bò phaân dò, chia caét maët ñòa hình coå thaønh caùc ñôùi naâng haï khoâng ñeàu cuûa moùng tröôùc Kainozoic taïo ra moät hình thaùi kieán truùc heát söùc phöùc taïp. Vaøo cuoái Oligocene do chuyeån ñoäng naâng leân, quaù trình traàm tích bò giaùn ñoaïn vaø boùc moøn. Söï kieän naøy ñöôïc ñaùnh daáu baèng baát chænh hôïp cuoái Oligocene, ñaàu Miocene sôùm.
Giai ñoaïn sau taïo rift Miocene- Ñeä Töù:
Miocene sôùm baét ñaàu baêng pha luùn chìm, oaèn voõng- bieån tieán, ñaây chính laø giai ñoaïn ñaëc tröng cho pha chuyeån tieáp töø ñoàng taïo rift ñeán sau taïo rift.
Vaøo Miocene giöõa tieáp tuïc thôøi kyø luùn chìm cuûa beå maø nguyeân nhaân chuû yeáu laø do giaûm nhieät cuûa thaïch quyeån. Hoaït ñoäng giao thoa kieán taïo do söï thay ñoåi höôùng huùt chìm cuûa maûng AÁn Ñoä theo höôùng Ñoâng Baéc vaû chuyeån ñoäng cuûa maûng UÙc leân phía Baéc vaøo cuoái Miocene giöõa- ñaàu Miocene muoän coù theå laø nguyeân nhaân cuûa chuyeån ñoäng naâng leânvaø daãn tôùi vieäc hình thaønh baát chænh hôïp Miocene giöõa. Treân cô sôû keát quaû ñònh tuoåi taäp basalt lieân quan tôùi baát chænh hôïp chính oû beå Phisanulok, tuoåi cuûa baát chænh hôïp treân laø 10,4 trieäu naêm ( Legendre vaø nnk, 1988).
Thôøi kyø cuoái Miocene muoän ñeán hieän taïi laø pha cuoái cuøng cuûat tieán trình phaùt trieån beå, ñoù laø söï tieáp tuïc cuûa giai ñoaïn sau taïo rift.
Vaøo Pliocene – Ñeä Töù, quaù trình suït luùn chaäm daàn vaø oån ñònh, bieån tieán roäng khaép, maïnh meõ, caùc beå vaø caùc phuï beå laân caän trong cuøng vònh Thaùi Lan ñöôïc lieân thoâng vôùi nhau. Lôùp phuû traàm tích haàu nhö naèm ngang, khoâng bò taùc ñoäng bôûi caùc hoaït ñoäng ñöùt gaõy hay uoán neáp vaø taïo neân hình thaùi caáu truùc hieän taïi cuûa khu vöïc naøy.
Sô ñoà lòch söû phaùt trieån ñòa chaát beå MaLay-Thoå Chu
IV. ÑAËC ÑIEÅM CAÙC TAÀNG SINH CHÖÙA CHAÉN
IV.1. Ñaù sinh
Boàn truõng Malay ñöôïc xaùc ñònh coù hai heä thoáng chính:
- Heä thoáng Oligocene/ Miocene: heä thoáng naøy coù ñaù meï sinh kerogen loaïi I tuoåi Oligocene, thaønh phaàn thaïch hoïc laø ñaù phieán seùt ñaàm hoà thaønh taïo trong giai ñoaïn ñoàng taïo rift. Loaïi naøy sinh daàu coù ñoä nhôùt cao laø keát quaû cuûa quaù trình chuyeån hoùa caùc vaät lieäu höõu cô nguoàn goác thöïc vaät moâi tröôøng ñaàm hoà. Ñaù chöùa chính laø caùc taäp caùt keát soâng tuoåi Miocene sôùm vaø giöõa hình thaønh trong giai ñoaïn ñaàu cuûa quaù trình suït voõng do nhieät (nhoùm ñòa taàng J, I, H). Chuùng ñöôïc chaén bôûi caùc taàng traàm tích haït mòn phaân boá giöõa caùc heä taàng.
- Heä thoáng Miocene/ Miocene: ñaù meï sinh chuû yeáu laø caùc taàng seùt than giaøu vaät chaát höõu cô tuoåi Miocene sôùm vaø giöõa. Loaïi ñaù meï naøy ñaëc tröng sinh khí vaø khí/ condensate vôùi kerogen loaïi III. Ñaù chöùa vaø chaén cuõng nhö heä thoáng treân, rieâng ñaù chöùa töôùng soâng ngoøi vaø chaâu thoå phaân boá xen laãn vôùi ñaù sinh. Ngoaøi ra, taàng seùt daøy thuoäc taäp A vaø B cuõng ñöôïc xem laø taàng chaén mang tính khu vöïc.
Moät soá nghieân cöùu cho thaáy daàu khí trong khu vöïc coù ñoä tröôûng thaønh töông öùng ñoä phaûn xaï vitrinite Ro = 0.8%, töông ñöông khoaûng 2800m saâu tính theo ñòa nhieät trung bình. Do ñoù coù theå keát luaän raèng haàu heát ñaù meï phaân boá trong khu vöïc nghieân cöùu chöa ñuû tröôûng thaønh ñeå coù theå sinh ra hydrocarbon. Caùc nghieân cöùu ñòa hoùa cho thaáy caùc phaùt hieän daàu khí trong khu vöïc coù nguoàn goác dòch chuyeån töø vuøng saâu hôn phía trung taâm boàn. Vaø taàng J vôùi tyû leä caùt cao, laïi naèm gaàn taàng sinh ñoùng vai troø laø taàng daãn lyù töôûng.
IV.2. Ñaù chöùa vaø baãy
ÔÛ boàn truõng Maõ Lay Thoå Chu toàn taïi nhöõng taäp caùt tieàm naêng thaønh taïo trong caùc giai ñoaïn ñoàng vaø sau taïo rift, trong moâi tröôøng tam giaùc chaâu ven hoà, soâng ngoøi vaø chaâu thoå.
ÔÛ khu vöïc nghieân cöùu noùi rieâng vaø boàn Maõ Lay Thoå Chu noùi chung quaù trình diagenesis xaûy ra raát sôùm lieân quan ñeán gradient ñòa nhieät cao ôû vuøng naøy, ñieàu ñoù ñaõ laøm giaûm chaát löôïng ñaù chöùa theo chieàu saâu moät caùch ñaùng keå, ñaëc bieät laø ôû nhöõng taäp caùt keát haït mòn. ÔÛ ñoä saâu noâng hôn 2100 m, quaù trình diagenesis haàu nhö môùi baét ñaàu, ñaù chöùa nhìn chung coù chaát löôïng toát (ñoä roãng toái ña coù theå leân ñeán 27%). ÔÛ ñoä saâu lôùn hôn, xaûy ra quaù trình hoøa tan feldspar, thaønh taïo thaïch anh thöù sinh vaø kaolinite, chuyeån ñoåi kaolinite thaønh dickite ôû nhieät ñoä 130 - 140oC. ÔÛ nhieät ñoä cao hôn > 150 – 170oC öùng vôùi ñoä saâu choân vuøi lôùn, quaù trình thaønh taïo thaïch anh thöù sinh vaø illite maïnh meõ hôn laøm giaûm roõ reät khaû naêng thaám cuûa ñaù, ñaëc bieät laø caùt keát haït mòn. Tuy nhieân, vôùi caùt keát haït thoâ ôû beân döôùi ñoä saâu 3000 m vaãn coù theå cho khaû naêng chöùa toát.
Moät trong nhöõng nhaân toá aûnh höôûng lôùn ñeán chaát löôïng ñaù chöùa caùt keát laø kích thöôùc haït vuïn. Trong töøng moâi tröôøng traàm tích cho nhöõng ñaëc tröng veà thaïch hoïc noùi chung vaø kích thöôùc haït noùi rieâng, chính vì vaäy coâng taùc thaêm doø taäp trung nhieàu vaøo vieäc xaùc ñònh moâi tröôøng traàm tích cuûa ñoái töôïng chöùa nhaèm hieåu roõ hôn veà tieàm naêng daàu khí cuûa chuùng.
Nhìn chung, ôû khu vöïc nghieân cöùu coù theå phaân chia naêm nhoùm moâi tröôøng traàm tích cuûa caùt chöùa döïa treân taøi lieäu maãu vaø ñòa vaät lyù gieáng khoan:
- Moâi tröôøng chuû yeá